# Request Örnek Verilerini Tanımlama { #declare-request-example-data }

Uygulamanızın alabileceği veriler için örnekler (examples) tanımlayabilirsiniz.

Bunu yapmanın birkaç yolu var.

## Pydantic modellerinde ek JSON Schema verisi { #extra-json-schema-data-in-pydantic-models }

Oluşturulan JSON Schema’ya eklenecek şekilde bir Pydantic model için `examples` tanımlayabilirsiniz.

{* ../../docs_src/schema_extra_example/tutorial001_py310.py hl[13:24] *}

Bu ek bilgi, o modelin çıktı **JSON Schema**’sına olduğu gibi eklenir ve API dokümanlarında kullanılır.

[Pydantic dokümanları: Configuration](https://docs.pydantic.dev/latest/api/config/) bölümünde anlatıldığı gibi, bir `dict` alan `model_config` niteliğini kullanabilirsiniz.

Üretilen JSON Schema’da görünmesini istediğiniz (ör. `examples` dahil) her türlü ek veriyi içeren bir `dict` ile `"json_schema_extra"` ayarlayabilirsiniz.

/// tip | İpucu

Aynı tekniği JSON Schema’yı genişletmek ve kendi özel ek bilgilerinizi eklemek için de kullanabilirsiniz.

Örneğin, bir frontend kullanıcı arayüzü için metadata eklemek vb. amaçlarla kullanılabilir.

///

/// info | Bilgi

OpenAPI 3.1.0 (FastAPI 0.99.0’dan beri kullanılıyor), **JSON Schema** standardının bir parçası olan `examples` için destek ekledi.

Bundan önce yalnızca tek bir örnek için `example` anahtar kelimesini destekliyordu. Bu hâlâ OpenAPI 3.1.0 tarafından desteklenir; ancak artık deprecated durumdadır ve JSON Schema standardının parçası değildir. Bu nedenle `example` kullanımını `examples`’a taşımanız önerilir. 🤓

Daha fazlasını sayfanın sonunda okuyabilirsiniz.

///

## `Field` ek argümanları { #field-additional-arguments }

Pydantic modelleriyle `Field()` kullanırken ek `examples` de tanımlayabilirsiniz:

{* ../../docs_src/schema_extra_example/tutorial002_py310.py hl[2,8:11] *}

## JSON Schema - OpenAPI içinde `examples` { #examples-in-json-schema-openapi }

Aşağıdakilerden herhangi birini kullanırken:

* `Path()`
* `Query()`
* `Header()`
* `Cookie()`
* `Body()`
* `Form()`
* `File()`

OpenAPI içindeki **JSON Schema**’larına eklenecek ek bilgilerle birlikte bir `examples` grubu da tanımlayabilirsiniz.

### `examples` ile `Body` { #body-with-examples }

Burada `Body()` içinde beklenen veri için tek bir örnek içeren `examples` geçiriyoruz:

{* ../../docs_src/schema_extra_example/tutorial003_an_py310.py hl[22:29] *}

### Doküman arayüzünde örnek { #example-in-the-docs-ui }

Yukarıdaki yöntemlerden herhangi biriyle `/docs` içinde şöyle görünür:

<img src="/img/tutorial/body-fields/image01.png">

### Birden fazla `examples` ile `Body` { #body-with-multiple-examples }

Elbette birden fazla `examples` da geçebilirsiniz:

{* ../../docs_src/schema_extra_example/tutorial004_an_py310.py hl[23:38] *}

Bunu yaptığınızda, örnekler bu body verisi için dahili **JSON Schema**’nın bir parçası olur.

Buna rağmen, <dfn title="2023-08-26">bu yazı yazılırken</dfn>, doküman arayüzünü gösteren araç olan Swagger UI, **JSON Schema** içindeki veriler için birden fazla örneği göstermeyi desteklemiyor. Ancak aşağıda bir çözüm yolu var.

### OpenAPI’ye özel `examples` { #openapi-specific-examples }

**JSON Schema** `examples`’ı desteklemeden önce OpenAPI, yine `examples` adlı farklı bir alanı destekliyordu.

Bu **OpenAPI’ye özel** `examples`, OpenAPI spesifikasyonunda başka bir bölümde yer alır. Her bir JSON Schema’nın içinde değil, **her bir *path operation* detayları** içinde bulunur.

Swagger UI da bu özel `examples` alanını bir süredir destekliyor. Dolayısıyla bunu, **doküman arayüzünde** farklı **örnekleri göstermek** için kullanabilirsiniz.

OpenAPI’ye özel bu `examples` alanının şekli, (bir `list` yerine) **birden fazla örnek** içeren bir `dict`’tir; her örnek ayrıca **OpenAPI**’ye eklenecek ekstra bilgiler içerir.

Bu, OpenAPI’nin içerdiği JSON Schema’ların içine girmez; bunun yerine doğrudan *path operation* üzerinde, dışarıda yer alır.

### `openapi_examples` Parametresini Kullanma { #using-the-openapi-examples-parameter }

FastAPI’de OpenAPI’ye özel `examples`’ı, şu araçlar için `openapi_examples` parametresiyle tanımlayabilirsiniz:

* `Path()`
* `Query()`
* `Header()`
* `Cookie()`
* `Body()`
* `Form()`
* `File()`

`dict`’in anahtarları her bir örneği tanımlar; her bir değer ise başka bir `dict`’tir.

`examples` içindeki her bir örnek `dict`’i şunları içerebilir:

* `summary`: Örnek için kısa açıklama.
* `description`: Markdown metni içerebilen uzun açıklama.
* `value`: Gösterilecek gerçek örnek (ör. bir `dict`).
* `externalValue`: `value`’a alternatif; örneğe işaret eden bir URL. Ancak bu, `value` kadar çok araç tarafından desteklenmiyor olabilir.

Şöyle kullanabilirsiniz:

{* ../../docs_src/schema_extra_example/tutorial005_an_py310.py hl[23:49] *}

### Doküman Arayüzünde OpenAPI Örnekleri { #openapi-examples-in-the-docs-ui }

`Body()`’ye `openapi_examples` eklendiğinde `/docs` şöyle görünür:

<img src="/img/tutorial/body-fields/image02.png">

## Teknik Detaylar { #technical-details }

/// tip | İpucu

Zaten **FastAPI** sürümü **0.99.0 veya üzerini** kullanıyorsanız, büyük olasılıkla bu detayları **atlanabilirsiniz**.

Bunlar daha çok OpenAPI 3.1.0’ın henüz mevcut olmadığı eski sürümler için geçerlidir.

Bunu kısa bir OpenAPI ve JSON Schema **tarih dersi** gibi düşünebilirsiniz. 🤓

///

/// warning | Uyarı

Bunlar **JSON Schema** ve **OpenAPI** standartları hakkında oldukça teknik detaylardır.

Yukarıdaki fikirler sizin için zaten çalışıyorsa bu kadarı yeterli olabilir; muhtemelen bu detaylara ihtiyacınız yoktur, gönül rahatlığıyla atlayabilirsiniz.

///

OpenAPI 3.1.0’dan önce OpenAPI, **JSON Schema**’nın daha eski ve değiştirilmiş bir sürümünü kullanıyordu.

JSON Schema’da `examples` yoktu; bu yüzden OpenAPI, değiştirilmiş sürümüne kendi `example` alanını ekledi.

OpenAPI ayrıca spesifikasyonun diğer bölümlerine de `example` ve `examples` alanlarını ekledi:

* [`Parameter Object` (spesifikasyonda)](https://github.com/OAI/OpenAPI-Specification/blob/main/versions/3.1.0.md#parameter-object) — FastAPI’de şunlar tarafından kullanılıyordu:
    * `Path()`
    * `Query()`
    * `Header()`
    * `Cookie()`
* [`Request Body Object`; `content` alanında, `Media Type Object` üzerinde (spesifikasyonda)](https://github.com/OAI/OpenAPI-Specification/blob/main/versions/3.1.0.md#media-type-object) — FastAPI’de şunlar tarafından kullanılıyordu:
    * `Body()`
    * `File()`
    * `Form()`

/// info | Bilgi

Bu eski OpenAPI’ye özel `examples` parametresi, FastAPI `0.103.0` sürümünden beri `openapi_examples` olarak kullanılıyor.

///

### JSON Schema’nın `examples` alanı { #json-schemas-examples-field }

Sonrasında JSON Schema, spesifikasyonun yeni bir sürümüne [`examples`](https://json-schema.org/draft/2019-09/json-schema-validation.html#rfc.section.9.5) alanını ekledi.

Ardından yeni OpenAPI 3.1.0, bu yeni `examples` alanını içeren en güncel sürümü (JSON Schema 2020-12) temel aldı.

Ve artık, deprecated olan eski tekil (ve özel) `example` alanına kıyasla bu yeni `examples` alanı önceliklidir.

JSON Schema’daki bu yeni `examples` alanı, OpenAPI’de başka yerlerde kullanılan (yukarıda anlatılan) metadata’lı `dict` yapısından farklı olarak **sadece örneklerden oluşan bir `list`**’tir.

/// info | Bilgi

OpenAPI 3.1.0, JSON Schema ile bu yeni ve daha basit entegrasyonla yayımlandıktan sonra bile bir süre, otomatik dokümantasyonu sağlayan araç Swagger UI OpenAPI 3.1.0’ı desteklemiyordu (5.0.0 sürümünden beri destekliyor 🎉).

Bu nedenle, FastAPI’nin 0.99.0 öncesi sürümleri OpenAPI 3.1.0’dan daha düşük sürümleri kullanmaya devam etti.

///

### Pydantic ve FastAPI `examples` { #pydantic-and-fastapi-examples }

Bir Pydantic modelinin içine `schema_extra` ya da `Field(examples=["something"])` kullanarak `examples` eklediğinizde, bu örnek o Pydantic modelinin **JSON Schema**’sına eklenir.

Ve Pydantic modelinin bu **JSON Schema**’sı, API’nizin **OpenAPI**’sine dahil edilir; ardından doküman arayüzünde kullanılır.

FastAPI 0.99.0’dan önceki sürümlerde (0.99.0 ve üzeri daha yeni OpenAPI 3.1.0’ı kullanır) `Query()`, `Body()` vb. diğer araçlarla `example` veya `examples` kullandığınızda, bu örnekler o veriyi tanımlayan JSON Schema’ya (OpenAPI’nin kendi JSON Schema sürümüne bile) eklenmiyordu; bunun yerine doğrudan OpenAPI’deki *path operation* tanımına ekleniyordu (JSON Schema kullanan OpenAPI bölümlerinin dışında).

Ancak artık FastAPI 0.99.0 ve üzeri OpenAPI 3.1.0 kullandığı (JSON Schema 2020-12) ve Swagger UI 5.0.0 ve üzeriyle birlikte, her şey daha tutarlı ve örnekler JSON Schema’ya dahil ediliyor.

### Swagger UI ve OpenAPI’ye özel `examples` { #swagger-ui-and-openapi-specific-examples }

Swagger UI (2023-08-26 itibarıyla) birden fazla JSON Schema örneğini desteklemediği için, kullanıcıların dokümanlarda birden fazla örnek göstermesi mümkün değildi.

Bunu çözmek için FastAPI `0.103.0`, yeni `openapi_examples` parametresiyle aynı eski **OpenAPI’ye özel** `examples` alanını tanımlamayı **desteklemeye başladı**. 🤓

### Özet { #summary }

Eskiden tarihten pek hoşlanmadığımı söylerdim... şimdi bakın, "teknoloji tarihi" dersi anlatıyorum. 😅

Kısacası, **FastAPI 0.99.0 veya üzerine yükseltin**; her şey çok daha **basit, tutarlı ve sezgisel** olur ve bu tarihsel detayların hiçbirini bilmeniz gerekmez. 😎
